Μαχαμπαράτα

(σανσκρ. Mahabharata = μεγάλη αφήγηση των πολέμων των Μπαράτα). Σανσκριτικό έπος της Ινδίας, το οποίο αποτελεί το μεγαλύτερο ινδικό έργο και ένα από τα πιο εκτεταμένα συγγράμματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Η αρχική συγγραφή του, η οποία αποδίδεται στον Βιάσα, υπολογίζεται ότι ανάγεται στις αρχές του 4ου αι. π.Χ. ωστόσο η Μ. ολοκληρώθηκε χίλια χρόνια αργότερα, τον 4ο αι. μ.Χ. Θεωρήθηκε αρχικά από τους δυτικούς κριτικούς ως το αρχαιότερο ποιητικό έργο της χώρας, ωστόσο σύμφωνα με μεταγενέστερες έρευνες των Ινδών μελετητών πιθανολογείται ότι ο πυρήνας του δεύτερου μεγάλου έπους των Ινδιών, Ραμαγιάνα, προηγείται από αυτόν της Μ. Σε 100.000 δίστιχα αναπτύσσεται η πολεμική δράση των Μπαράτα, αρχαίας πολεμικής φυλής της βόρειας Ινδίας. Ο κεντρικός πυρήνας του έργου πραγματεύεται τον αδελφοκτόνο αγώνα μεταξύ των δύο ηγεμονικών οικογενειών των εκατό Κουράβα ή Κουρουινιδών και των πέντε εξαδέλφων τους, των εκθρονισμένων Πανδάβα ή Πανδουιδών. Οι τελευταίοι ήταν κοινοί απόγονοι του Μπαράτα, γιου του Σακουντάλα και επώνυμου ήρωα των Ινδιών· κατά την αρχαιότητα αυτός ονομαζόταν Μπαραταβάρσα, δηλαδή ήπειρος των Μπαράτα, ενώ σήμερα αναφέρεται ως Μπαράτ. Ο αγώνας για την εξουσία διήρκεσε πολλά χρόνια, κατά τη διάρκεια του οποίου συνέδραμαν τους Πανδάβα διάφοροι αλλόφυλοι λαοί. Η αποκορύφωση του πολέμου υπήρξε η μεγάλη μάχη της Κουρουξέτρα, της ιερής γης του ντάρμα, όπου, ύστερα από 18 ημερών συγκρούσεις, βρήκαν τον θάνατο όλοι οι Κουράβα. Ο Γιουντιστίρα, ο οποίος στέφθηκε βασιλιάς στη Χαστιναπούρα, παρέδωσε το βασίλειό του στον γιο του Aρτζούνα, και ο ίδιος με τους αδελφούς του αποσύρθηκε στις κορυφές των Ιμαλαΐων για να αφιερωθεί στον ασκητικό βίο. Τότε εξαφανίστηκε από τη θέα των θνητών και άρχισε την ανάληψή του στον ουρανό, προς τους θεούς, τους αληθινούς γεννήτορες των Πανδάβα. Η Μ. συντέθηκε από έναν κεντρικό πυρήνα περίπου 8.000 σλόκα (διστίχων), τα οποία αργότερα ο σοφός Βαουαντέβε αύξησε σε 24.000. Το έργο αποτελεί απηχήσεις αρχαίων ιστορικών γεγονότων –ίχνη των οποίων διακρίνονται στις Βέδες– σχετικών με τους αγώνες μεταξύ των δύο φυλών Κουρού και Παντσάλα, ή ίσως της σύγκρουσης μεταξύ των Αρίων εισβολέων και των αυτοχθόνων· αυτό φαίνεται να προσδιορίζει ο χαρακτηρισμός βάρνα (χρώμα), με τον οποίο οι λευκοί επιδρομείς ξεχώριζαν από τους πιο μελαχρινούς ιθαγενείς. Κατά τους μετέπειτα αιώνες η βραχμανική φιλολογία διεύρυνε το αρχέγονο αυτό υλικό προσθέτοντας, όχι πάντοτε με επιτυχία, φιλοσοφικές, θεολογικές και ηθικοπλαστικές παρεκβάσεις και θεμελιώνοντας μεγάλο μέρος του υλικού από άλλους μύθους και θρύλους με μορφή διάφορων διασκευών που παρατάθηκαν έως τον 4o αι. μ.Χ. Κατά συνέπεια λείπει μια πραγματική ενότητα δράσης και οι παρεμβολές είναι συχνά τόσο εκτεταμένες, ώστε να αποτελούν αυθύπαρκτα ποιητικά έργα· για παράδειγμα το περίφημο επεισόδιο του τρυφερού συζυγικού έρωτα του Νάλα και της Νταμαγιάντι, ή η γοητευτική διήγηση της Σαβίτρι, της πιστής συζύγου, που αποσπά τον άντρα της από τον Γιάμα, τον θεό του θανάτου, ο οποίος νικήθηκε για πρώτη φορά από οίκτο λόγω των προσευχών και των συγκινητικών τεχνασμάτων της γυναίκας ή, τέλος, το υπέροχο Άσμα του μακαρίου (Γκίτα). Μικρογραφία του ινδικού έπους «Μαχαμπαράτα», από περσικό χειρόγραφο του 17ου αι. (Μητροπολιτικό Μουσείο, Νέα Υόρκη). Ηθοποιός με χαρακτηριστική αμφίεση και χρωματιστό προσωπείο, ο οποίος ανήκει σε θίασο «καθακαλί», που ερμηνεύει έργα εμπνευσμένα από τη «Μαχαμπαράτα» και τη «Ραμαγιάνα».

Dictionary of Greek. 2013.

Look at other dictionaries:

  • Ινδία — Επίσημη ονομασία: Δημοκρατία της Ινδίας Έκταση: 3.287.590 τ. χλμ. Πληθυσμός: 1.029.991.145 (2001) Πρωτεύουσα: Νέο Δελχί (12.791.458 κάτ. το 2001)Κράτος της νότιας Ασίας. Συνορεύει Α με το Μπαγκλαντές και τη Μυανμάρ (Βιρμανία), Β με την Κίνα και… …   Dictionary of Greek

  • Καμπότζη — Επίσημη ονομασία: Βασίλειο της Καμπότζης Έκταση: 181.040 τ. χλμ. Πληθυσμός: 12.775.324 (2002) Πρωτεύουσα: Πνομ Πενχ (999.804 κάτ. το 1998)Κράτος της νοτιοανατολικής Ασίας, στη χερσόνησο της Ινδοκίνας. Συνορεύει στα Δ και στα ΒΔ με την Ταϊλάνδη,… …   Dictionary of Greek

  • έπος — Εκτεταμένο ποίημα, το οποίο μέσω της εξιστόρησης είτε ηρωικών πράξεων μυθολογικών ή πραγματικών προσώπων είτε υπερφυσικών γεγονότων εκφράζει, σε ύφος υψηλό, τη βαθύτερη σημασία που έχει η ιστορία μιας κοινότητας ανθρώπων και της δίνει συνείδηση… …   Dictionary of Greek

  • ινδουισμός — Η κυριότερη ινδική θρησκεία, που δημιουργήθηκε από τη συγχώνευση άριων δοξασιών, λαϊκών μορφών λατρείας και βραχμανισμού. H διαμόρφωση αυτού του θρησκευτικού συγκρητισμού έγινε σε συνάρτηση με τη στρατιωτική επέκταση προς τα ανατολικά και τα… …   Dictionary of Greek

  • Αμβάσται/-ες — Ονομασία που είχαν κατά την αρχαιότητα δύο λαοί. 1. Λαός που ζούσε στην Ινδία και αναφέρεται από τον Πτολεμαίο (Z’, Α, 66). 2. Λαός της Κίνας που ζούσε γύρω από τη σημερινή Καντόνα. Στα ιερά βιβλία των Κινέζων αναφέρεται ως Αμβάσρα. Σύμφωνα με το …   Dictionary of Greek

  • Ινδοευρωπαίοι — Ονομασία των λαών που ανήκουν στην ινδοευρωπαϊκή γλωσσική ομάδα. Περιλαμβάνει τις γλώσσες που ομιλούνται στην Ευρώπη και στην Ασία και έχουν κοινή γλωσσική καταγωγή. Η έννοια Ι. γεννήθηκε τον 19ο αι., όταν η μελέτη του ινδουισμού οδήγησε πολλούς… …   Dictionary of Greek

  • Ινδονησία — Επίσημη ονομασία: Δημοκρατία της Ινδονησίας Έκταση: 1.919.440 τ. χλμ. Πληθυσμός: 228.437.870 κάτ. (2001) Πρωτεύουσα: Τζακάρτα (8.389.443 κάτ. το 2001)Νησιωτικό κράτος της νοτιοανατολικής Ασίας. Έχει χερσαία σύνορα (σε διαφορετικά νησιά) με τη… …   Dictionary of Greek

  • ιππικό — Στρατιωτικός όρος που αναφέρεται στην έφιππη στρατιωτική δύναμη. Ως μαχητικό όπλο το χρησιμοποίησαν για πρώτη φορά οι Ασσύριοι (9ος αι. π.Χ.) και οι Πέρσες, ενώ αργότερα αποτέλεσε τμήμα των ελληνικών και ρωμαϊκών στρατευμάτων. Στους Ρωμαίους όμως …   Dictionary of Greek

  • Καφίρ — (Kaffir). Αρχαίος λαός του Αφγανιστάν. Με την ονομασία αυτή, η οποία στην αραβική γλώσσα σημαίνει τους άπιστους, αποκαλούνταν από τους γειτονικούς μουσουλμανικούς λαούς οι κάτοικοι του Καφιριστάν, της σημερινής αφγανικής περιοχής του Νουρεστάν.… …   Dictionary of Greek

  • Κρίσνα — Θεότητα του ινδουισμού. Θεωρείται αβατάρ, δηλαδή ενσάρκωση του θεού Βισνού. Ωστόσο, για πολλούς πιστούς, ο Κ. είναι ο ανώτατος θεός και σωτήρας του κόσμου, μη πεπερασμένος χρονικά και τοπικά. Σύμφωνα με την ινδουιστική παράδοση, ο Κ. καταγόταν… …   Dictionary of Greek

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.